Atom, SMR i offshore: Polska buduje współpracę energetyczną z Kanadą

fot. GE Vernova

Polska realizuje ważny program inwestycji energetycznych. Strategicznemu rozwojowi wielkoskalowego atomu, małych reaktorów modułowych (SMR) oraz morskich farm wiatrowych (offshore) towarzyszy zacieśnianie współpracy energetycznej z Kanadą. O szczegółach tych kluczowych przedsięwzięć rozmawiał w tym kraju Minister Energii Miłosz Motyka.

Ambitny program transformacji energetycznej zakłada budowę nowoczesnego systemu opartego na bezpieczeństwie, innowacjach i dywersyfikacji źródeł wytwórczych. Realizacja tych planów ma na celu nie tylko zapewnienie stabilnych i konkurencyjnych dostaw energii na kolejne dekady, ale również maksymalizację udziału polskiego przemysłu w łańcuchu dostaw oraz transfer nowoczesnej wiedzy. Jak podkreśla Minister Energii Miłosz Motyka:

Polska buduje nowoczesny system energetyczny oparty na bezpieczeństwie, dywersyfikacji i innowacyjnych technologiach. Kanada jest dziś jednym z państw, z którymi chcemy rozwijać współpracę w obszarach mających strategiczne znaczenie dla przyszłości polskiej energetyki – od energetyki jądrowej i technologii SMR po morską energetykę wiatrową. Naszym celem jest wykorzystywanie najlepszych światowych doświadczeń z korzyścią dla bezpieczeństwa energetycznego Polski, rozwoju krajowego przemysłu i budowy trwałych kompetencji na kolejne dekady.

Małe reaktory modułowe (SMR) – kierunek Darlington

Ważnym elementem polskiej strategii jest technologia małych reaktorów modułowych, które mają uzupełniać wielkoskalową energetykę jądrową, dostarczając stabilną energię elektryczną i ciepło na potrzeby przemysłu oraz systemów ciepłowniczych. W tym kontekście polska delegacja odwiedziła plac budowy w Darlington, gdzie powstaje pierwszy na świecie komercyjny reaktor BWRX-300.

Doświadczenia zdobywane przy tym kanadyjskim projekcie mają kluczowe znaczenie dla Polski, gdzie technologię BWRX-300 rozwija spółka ORLEN Synthos Green Energy. W lutym 2026 r. firma ta podpisała z GE Vernova Hitachi Nuclear Energy umowę na opracowanie polskiego projektu generycznego reaktora. Taka wspólna dokumentacja referencyjna ma przynieść konkretne korzyści inwestycyjne, w tym skrócić proces przygotowania kolejnych projektów, ograniczyć koszty realizacji i zwiększyć zaangażowanie krajowych przedsiębiorstw. Minister Motyka zaznacza wagę tej inwestycji:

Darlington to dziś jedno z najważniejszych miejsc na mapie światowej energetyki. Z dużą uwagą obserwujemy postępy tego projektu – doświadczenia zdobywane w Kanadzie mogą mieć istotne znaczenie również dla rozwoju technologii SMR w Polsce. Naszą ambicją jest, aby Polska znalazła się w gronie państw wyznaczających europejski kierunek rozwoju tej technologii, jeśli kolejne etapy jej wdrażania będą przebiegały zgodnie z obecnymi założeniami.

Dialog w sprawie drugiej elektrowni jądrowej

Zgodnie z Programem polskiej energetyki jądrowej, budowa dwóch elektrowni jądrowych ma zapewnić Polsce łącznie od 6 do 9 GW stabilnych mocy wytwórczych. Podczas gdy pierwsza elektrownia z trzema reaktorami AP1000 jest realizowana w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino, strona polska prowadzi obecnie transparentny dialog dotyczący wyboru partnera technologicznego dla drugiego obiektu.

Minister Energii spotkał się w Kanadzie z przedstawicielami firmy AtkinsRéalis, będącej jednym z uczestników tego dialogu. Oczekiwania polskiego rządu są w tej kwestii precyzyjnie sprecyzowane:

Oczekujemy partnerstwa, które będzie obejmowało nie tylko sprawdzoną technologię, ale również finansowanie, transfer wiedzy i szeroki udział polskich przedsiębiorstw. Chcemy, aby ten projekt stał się impulsem rozwojowym dla całej polskiej gospodarki i pozostawił trwałą wartość w postaci nowych kompetencji oraz nowoczesnego przemysłu – wyjaśnia Miłosz Motyka.

Zgodnie z przyjętym harmonogramem wybór partnera technologicznego dla drugiej elektrowni nastąpi w 2027 roku, rozpoczęcie budowy planowane jest na 2032 rok, natomiast uruchomienie pierwszego bloku przewidziano na 2040 rok.

Offshore: Baltic Power na zaawansowanym etapie

Kolejnym strategicznym filarem transformacji jest morska energetyka wiatrowa. Podczas wizyty omówiono postępy projektu Baltic Power – najbardziej zaawansowanej morskiej farmy wiatrowej w Polsce, realizowanej przez ORLEN we współpracy z kanadyjską firmą Northland Power.

Inwestycja przekroczyła już 80% zaawansowania. Do tej pory pomyślnie zakończono montaż wszystkich fundamentów oraz elementów przejściowych, a obie morskie stacje elektroenergetyczne są gotowe do rozruchu. Obecnie trwa faza instalacji turbin oraz kabli (eksportowych i wewnętrznych). Farma Baltic Power ma dysponować mocą około 1,2 GW, co pozwoli na pokrycie ok. 3% krajowego zapotrzebowania na energię i zasili ponad 1,5 mln gospodarstw domowych. Odnosząc się do projektów na Bałtyku, szef resortu energii zadeklarował:

Morska energetyka wiatrowa staje się jednym z filarów nowoczesnego systemu energetycznego. To inwestycje, które zwiększają krajową produkcję energii, wzmacniają bezpieczeństwo energetyczne oraz tworzą nowe możliwości dla polskich przedsiębiorstw i całego łańcucha dostaw. Projekty realizowane na Bałtyku pokazują, że Polska konsekwentnie buduje nową gałąź gospodarki opartą na nowoczesnych technologiach i międzynarodowej współpracy.

Długofalowe plany Polski w obszarze offshore zakładają osiągnięcie około 5,9 GW mocy zainstalowanej w morskiej energetyce wiatrowej do 2030 roku. Do 2040 roku potencjał ten ma wzrosnąć nawet do około 18 GW, stanowiąc impuls rozwojowy dla krajowego przemysłu, portów i lokalnych łańcuchów dostaw. Współpraca z partnerami dysponującymi globalnymi kompetencjami, takimi jak Kanada, wspiera pozycję Polski jako jednego z liderów transformacji energetycznej w regionie Europy Środkowo-Wschodniej.

Współpraca energetyczna z Kanadą: podsumowanie

Wizyta polskiej delegacji w Kanadzie i zacieśnienie współpracy z tamtejszymi liderami rynku to wyraźny sygnał, że transformacja energetyczna Polski wkracza w fazę realnego wykonawstwa. Równoległy rozwój wielkoskalowego atomu, pionierskich reaktorów SMR oraz bałtyckiego offshore ma przynieść Polsce nie tylko suwerenność i czystą energię. Kolejna korzyść to potężny impuls technologiczny. Kluczem do sukcesu tych miliardowych inwestycji będzie zapowiadany transfer wiedzy. Drugi czynnik stanowi maksymalne zaangażowanie rodzimego przemysłu. Pozwoli on zbudować trwałe kompetencje gospodarcze na kolejne dekady.