Skala ma znaczenie – jak dobrać typ belownicy do tonażu i rodzaju odpadów?

fot. HSM Polska

Belownica pionowa czy pozioma – to istotna decyzja inwestycyjna w przedsiębiorstwie, które generuje znaczne ilości odpadów. Błędny wybór oznacza albo „wąskie gardło” w procesie, albo niepotrzebne przewymiarowanie kosztów.  Zapytaliśmy ekspertów o ich wskazówki, jak dokonać optymalnego wyboru. Duże zainterestowanie tematem ze strony przedstawicieli producentów pozwoliło podzielić naszą analizę na dwie części. W pierwszej zajmiemy się aspektem ilości i rodzaju prasowanych odpadów. 

Współczesne przedsiębiorstwa generują ogromne ilości odpadów opakowaniowych, głównie kartonu i folii LDPE. Zarządzanie tą masą w formie luźnej jest skrajnie nieefektywne – zajmuje cenną przestrzeń operacyjną i generuje wysokie koszty transportu. Jak podkreśla Marcin Cuper, Sales Director z firmy Orwak Polska:

„Dobór odpowiedniej belownicy powinien zawsze wynikać z analizy dwóch podstawowych czynników: ilości generowanych odpadów oraz ich rodzaju”.

To właśnie te parametry decydują o tym, czy w firmie lepiej sprawdzi się belownica pionowa, czy pozioma. Dlatego w pierwszej części rozważań nad wyborem belownicy pionowej lub poziomej skupimy się właśnie na tych dwóch kluczowych aspektach.

Jak dobrać belownicę do ilości odpadów?

Skala generowanego surowca jest pierwszym wyznacznikiem typu urządzenia. Oddajmy ponownie głos specjaliście z Orwak Polska:

W przypadku przedsiębiorstw generujących niewielkie ilości odpadów – do około 2 ton dziennie lub do kilku ton miesięcznie – zazwyczaj wystarczającym rozwiązaniem jest belownica pionowa (…) Jeżeli jednak skala odpadów rośnie – na przykład przekracza około 2 tony dziennie lub 50 ton miesięcznie – bardziej efektywnym rozwiązaniem staje się belownica pozioma, półautomatyczna lub w pełni automatyczna” –  Marcin Cuper, Sales Director Orwak Polska

Ten pogląd potwierdzają także specjaliści z firmy Ecobalers. podając w artykule na swoim blogu podobną wartość graniczną, przy której warto rozważyć przejście z belownicy pionowej na poziomą:

Jeśli ilość odpadów jest mniejsza np. w granicach 2000 kg na 8h powinna wystarczyć duża pionowa belownica “produkująca” 4 kostki po 500 kg w tym czasie” – blog firmy Ecobalers

Belownica pionowa czy pozioma – z czego wynika ta różnica w wydajności?

Belownice pionowe to urządzenia kompaktowe, idealne do małych magazynów, niewielkich hoteli i sklepów, gdzie dostępna przestrzeń jest ograniczona. Ich największą zaletę stanowi mała powierzchnia zabudowy, często poniżej 2 m². Z kolei belownice poziome to maszyny o bardzo zróżnicowanych parametrach. Dariusz Mainka, Manager ds. Sprzedaży Urządzeń Przemysłowych z HSM Polska Sp. z o.o. podkreśla, że pojęcie „belownica pozioma” może dotyczyć:

automatycznych belownic kanałowych wykorzystywanych głównie do zastosowań przemysłowych oraz w zakładach recyklingowych i utylizacyjnych, ale prasy ładowane od góry, które wymagają ręcznego związania beli i jej wypchnięcia przed rozpoczęciem prasowania nowej beli.

Warto jednak wiedzieć, że poziomą architekturę mają także belownice w największych zakładach zajmujących się wyłącznie odpadami. Jednak w naszym opracowaniu zajmiemy się tą drugą kategorią belownic poziomych, czyli urządzeniami, które konkurują o palmę pierwszeństw z belownicami pionowymi. Większa wydajność urządzeń poziomych wynika także z tak prozaicznego czynnika jak większy otwór załadowczy. Dla przykładu, w modelach HSM wielkość otworu załadowczego osiąga nawet 2100 mm, podczas gdy w belownicach pionowych to maksymalnie 1500 mm. Jeżeli chodzi o ofertę firmy Orwak Polska, największy otwór w ich belownicach pionowych ma wymiary 1,5 x 0,6 m. Ponadto belownice poziome mogą mieć też dodatkowe funkcje, które wpływają na wydajność. Jak zauważa Marcin Cuper z Orwak Polska:

„W belownicach poziomych noże progresywne na płycie prasującej przycinają automatycznie zbyt duży odpad do rozmiarów, które zmieszczą się w komorze prasowania”.

Jak dobrać belownicę do rodzaju odpadów?

Fizyczna charakterystyka surowca determinuje wybór konstrukcji pod kątem siły zgniotu, sposobu załadunku oraz uniwersalności urządzenia. Duże gabaryty materiału, takie jak obszerne kartony, preferują belownicę poziomą. Załadunek od góry w takich modelach jest dużo wygodniejszy i szybszy niż wkładanie materiału do bocznej komory prasy pionowej. Ponadto przy materiałach trudnych i silnie rozprężliwych konstrukcja pozioma pozwala na lepsze zagęszczenie. Jak podkreśla Dariusz Mainka, Manager ds. Sprzedaży Urządzeń Przemysłowych HSM Polska Sp. z o.o.:

„W belownicy poziomej płyta prasująca dociska zgniatany materiał do przeciwpłyty odkładając kolejne warstwy. Pozwala to na lepsze zagęszczenie surowca i prasowanie trudnych materiałów takich jak np. pianki tapicerskie, czy opony”.

Jak wskazuje z kolei Marcin Cuper, Sales Director z Orwak Polska, przy doborze maszyny kluczowe jest również uwzględnienie fizycznych wymiarów prasowanego odpadu. Ponadto w przypadku materiałów powszechnie występujących w handlu i logistyce, takich jak makulatura, należy wziąć pod uwagę nie tylko wymiary, ale i wydajność procesu ładowania. Według specjalistów z firmy Ecobalers:

„Belownica pozioma do makulatury i innych surowców wtórnych charakteryzuje się znacznie większą wydajnością niż maszyna pionowa. Dzieje się tak przede wszystkim za sprawą dużego otworu wsadowego oraz braku konieczności otwierania i zamykania drzwi prasy przy każdym cyklu prasowania”.

Wybór odpowiedniego modelu musi zatem stanowić kompromis pomiędzy rodzajem odpadu a oczekiwaną wagą i wymiarem beli, co ostatecznie decyduje o rentowności całego procesu logistycznego

Belownica pionowa czy pozioma – podsumowanie

Prawidłowy dobór urządzenia to nie tylko kwestia porządku na zapleczu, ale przede wszystkim rachunek ekonomiczny. Im lepiej maszyna jest dopasowana do oczekiwanej wydajności, rozmiaru frakcji i dostępnego miejsca, tym szybciej następuje zwrot kosztów poprzez sprzedaż surowca oraz redukcję kosztów logistycznych. Ostateczny wybór powinien być zawsze poprzedzony audytem, który pozwoli zamienić odpad w wartościowy surowiec, skrojony pod wymagania recyklera.

Źródło: materiały firm Orwak Polska, HSM Polska oraz Ecobalers