Przyszłość polskich miast: jakie są postępy we wdrażaniu Krajowej Polityki Miejskiej 2030?

fot. Adobe Stock

W Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR) odbyło się III posiedzenie Rady Wykonawczej ds. Krajowej Polityki Miejskiej 2030. Spotkanie, pod przewodnictwem wiceministra Jacka Karnowskiego, stanowiło okazję nie tylko do podsumowania bieżących postępów, ale także do przypomnienia fundamentów, na których opiera się ta kluczowa strategia rządu.

W dobie dynamicznych zmian gospodarczych i środowiskowych, polskie miasta potrzebują jasnej wizji rozwoju i stabilnych ram prawnych. Odpowiedzią na te potrzeby jest Krajowa Polityka Miejska 2030 – strategiczny dokument rządu, który definiuje miasta jako motory rozwoju regionalnego. Nowe projekty ustawowe oraz zintegrowane podejście międzyresortowe, omawiane podczas ostatnich obrad w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej, otwierają kolejny rozdział w budowaniu miast odpornych, nowoczesnych i przede wszystkim przyjaznych mieszkańcom.

Fundamenty i ramy prawne KPM 2030

Krajowa Polityka Miejska 2030 (KPM 2030), przyjęta przez Radę Ministrów 14 czerwca 2022 r., jest dokumentem strategicznym zorientowanym terytorialnie. Jej realizacja wynika bezpośrednio z przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Za całość procesu odpowiada Minister Funduszy i Polityki Regionalnej, który dba o spójność działań rządu w obszarze rozwoju miast i ich obszarów funkcjonalnych (MOF).

Mapa drogowa i kluczowe instrumenty

Podczas ostatniego posiedzenia przyjęto „mapę drogową”, czyli dokument określający konkretne działania resortów na rzecz miast. Stanowi ona uzupełnienie podstawowego narzędzia monitorowania, jakim jest Plan Implementacji. Plan tenprzekłada ogólne założenia KPM 2030 na konkretne przedsięwzięcia. Ponadto dzieli zadania według kluczowych wyzwań i rozwiązań. W końcu zawiera otwarty katalog zadań, co pozwala na dopisywanie nowych inicjatyw sprzyjających rozwojowi miast.

Priorytety: od ekologii po spójność społeczną

Realizacja KPM 2030 koncentruje się na transformacji przestrzeni miejskiej w kilku krytycznych wymiarach:

1. Ład przestrzenny i mobilność: sprawna organizacja funkcjonowania miast oraz tworzenie bezpiecznych systemów transportowych.

2. Środowisko: walka o czyste powietrze, efektywne zarządzanie zasobami wodnymi oraz wdrażanie innowacji technologicznych.

3. Spójność społeczna: promowanie równości szans, zapewnienie dostępnego mieszkalnictwa oraz likwidacja barier w przestrzeniach miejskich tak, aby służyły one każdemu mieszkańcowi, bez względu na status czy dochody.

Unikalny model współpracy: Rada Wykonawcza

Kluczem do sukcesu KPM 2030 jest powołana w 2023 r. Rada Wykonawcza. To unikalna platforma współpracy, która integruje:

• Administrację rządową: Ministrów i sekretarzy stanu odpowiedzialnych za transport, energię, zdrowie czy inwestycje.

• Samorządy: Szeroką reprezentację miast, obszarów funkcjonalnych, a także powiatów i województw.

Dzięki tak szerokiemu składowi, Rada pozwala na spójne reagowanie na złożone wyzwania. Obejmują one kwestie od zmian klimatycznych po kryzysy demograficzne. Jednocześnie ogranicza ona rozproszenie kompetencji między różnymi urzędami.

Nowe rozwiązania ustawowe

Obecnie w MFiPR trwają zaawansowane prace nad projektem ustawy o równomiernym rozwoju miast i ich obszarów funkcjonalnych. Ma ona wzmocnić narzędzia, którymi dysponują samorządy i rząd, aby wspólnie budować miasta odporne na kryzysy i atrakcyjne dla inwestorów.

– Efektywna polityka miejska wymaga ścisłej współpracy międzyresortowej oraz koncentracji działań i środków na rozwiązaniach przynoszących korzyści dla mieszkańców – podkreśla wiceminister Jacek Karnowski.

Podsumowanie

Wdrażanie Krajowej Polityki Miejskiej 2030 to proces, który wymaga nie tylko dokumentów strategicznych, ale przede wszystkim żelaznej konsekwencji w działaniu. Przyjęcie mapy drogowej oraz zaawansowane prace nad ustawą o równomiernym rozwoju miast to wyraźne znaki. Wskazują one, że polska polityka miejska wychodzi z fazy planowania do fazy realnej egzekucji. Sukces tych zmian odczujemy wszyscy. Pojawi się on w czystszym powietrzu, lepszej komunikacji i przestrzeniach, które wreszcie zaczną odpowiadać na potrzeby demograficzne XXI wieku.

Źródło: Źródło: Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej