Nawet 50 000 zł kary za wycinkę drzewa na własnej działce. Kiedy potrzebna jest zgoda?

fot. Canva

Wycięcie drzewa lub krzewów z własnej działki, to niby nic trudnego. Jednak bez niezbędnych formalności może to zakończyć się wysoką karą przekraczającą nawet 50 000 zł. Podpowiadamy, kiedy wycinka drzew na własnej działce wymaga zgłoszenia i ile wynoszą stawki za poszczególne gatunki drzew, od brzozy po drogocenny cis.

Wycinka drzew na własnej działce bez zezwolenia – jakie są limity obwodu drzew w 2026 roku?

Zasady usuwania drzew z prywatnych posesji opierają się przede wszystkim na gatunku oraz grubości pnia mierzonej na wysokości 5 cm. Jeśli Twoje drzewo jest stosunkowo młode, możesz je usunąć bez informowania urzędu gminy.

W 2026 roku kluczowe są trzy progi obwodu pnia drzewa na wysokości 5 cm:

• 80 cm dla topoli, wierzb oraz klonów (jesionolistnego i srebrzystego),
• 65 cm dla kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego,
• 50 cm dla pozostałych gatunków drzew.

Natomiast w przypadku krzewów rosnących w skupisku, zezwolenie nie jest wymagane, jeśli ich łączna powierzchnia nie przekracza 25 metrów kwadratowych.

Dodatkowo warto pamiętać, że zwolnienie z formalności dotyczy wyłącznie osób fizycznych, które usuwają drzewa na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przekroczenie powyższych limitów oznacza konieczność dokonania tzw. zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa. Takie przepisy mają na celu ochronę starodrzewu, który pełni kluczową rolę w retencji wody i chłodzeniu miejskich wysp ciepła.

Jak zgłosić zamiar usunięcia drzewa? Procedura krok po kroku

Jeśli drzewo na działce przekracza ustawowe limity, pierwszym krokiem jest złożenie prostego formularza w urzędzie miasta lub gminy właściwym dla miejsca położenia nieruchomości.

W zgłoszeniu należy podać imię i nazwisko, oznaczenie nieruchomości oraz dołączyć krótki rysunek lub mapkę określającą usytuowanie drzewa na działce. Po otrzymaniu dokumentów, urząd ma 21 dni na przeprowadzenie oględzin, podczas których urzędnik potwierdzi gatunek i zmierzy obwód pnia.

Natomiast po oględzinach organ ma kolejne 14 dni na ewentualne wniesienie sprzeciwu w formie decyzji administracyjnej.

Gniazda i okres lęgowy – kiedy wycinka drzew jest zabroniona mimo zgody?

Jeżeli w tym terminie gmina nie wyśle żadnego pisma, wówczas mamy do czynienia z tzw. milczącą zgodą. To oznacza, że właściciel nieruchomości może przystąpić do wycinki drzewa na własnej działce. Należy jednak pamiętać, że zgoda ta jest ważna tylko przez 6 miesięcy od dnia oględzin. Jeżeli jednak w tym czasie właściciel nie usunie drzewa, wtedy całą procedurę trzeba należy powtórzyć.

Dodatkowo należy zwrócić uwagę na okres lęgowy ptaków, który zazwyczaj trwa od 1 marca do 15 października. W tym czasie, mimo posiadania zgody na wycinkę, nie wolno usuwać drzew, w których gniazdują chronione gatunki ptaków, chyba że uzyskasz osobne zezwolenie od Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska.

Jakie są opłaty za zgodę na wycięcie drzewa – lista gatunków?

W przypadku osób fizycznych wycinających drzewa na cele prywatne (niezwiązane z prowadzeniem działalności), po przejściu procedury zgłoszenia wycinka jest zazwyczaj bezpłatna.

Dla przykładu, jeśli osoba prywatna chce usunąć brzozę o obwodzie 120 cm ze swojej działki, aby zrobić miejsce na trawnik lub dlatego, że drzewo zacienia dom, wówczas składa zgłoszenie do urzędu gminy, ponieważ obwód drzewa to 120 cm, więc przekracza limit 50 cm dla brzozy. W takiej sytuacji urzędnik przychodzi na oględziny w ciągu 21 dni. Następnie należy poczekać 14 dni na tzw. „milczącą zgodę”. Po tym okresie można wykonać wycinkę drzewa z własnej działki i zapłaci się za to żadnej opłaty.

Jednak inaczej wygląda sytuacja w przypadku firm czy osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Jeśli wycinka drzewa na własnej działce nastąpi pod działalność gospodarczą, np. budowę parkingu dla klientów czy pod warsztat samochodowy, wówczas należy uiścić opłatę.

Na przedsiębiorców ustawa nakłada obowiązek wniesienia opłaty za usunięcie drzew i krzewów. Natomiast stawki zależą od obwodu pnia (mierzonego na wys. 130 cm) i grupy gatunkowej.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska, wyróżniamy cztery główne grupy stawek:

Warto podkreślić, że powyższe kwoty to tzw. stawki podstawowe. Służą one jako fundament do wyliczenia ewentualnych kar administracyjnych w przypadku naruszenia przepisów.

Kary za wycięcie drzewa lub krzewów – tabela stawek popularnych gatunków

Usunięcie drzewa bez zgłoszenia lub przed upływem terminu na sprzeciw urzędu skutkuje karą administracyjną. Co istotne, dotyczy to zarówno przedsiębiorców, jak i osób fizycznych.

Zgodnie z art. 89 ustawy o ochronie przyrody, wynosi ona zawsze dwukrotność opłaty podstawowej. Poniższa tabela przedstawia przykładowe wyliczenia kar dla najpopularniejszych grup drzew w zależności od ich wielkości.

Tabela: Przykładowe kary za nielegalną wycinkę (dwukrotność stawki)

Z tego powodu samowolna wycinka cennego gatunku, jak cis czy magnolia, może kosztować właściciela posesji fortunę. Administracyjna kara pieniężna jest nakładana przez wójta lub burmistrza w drodze decyzji, a urząd nie ma możliwości negocjowania jej wysokości. Kara jest wymierzana bez względu na to, czy sprawca działał w nieświadomości przepisów.

To także Cię zainteresuje: 30 tys. zł za ognisko i wypalanie traw! Sprawdź, za co grożą drakońskie kary w 2026

Źródła: Ustawa o ochronie przyrody, Rozporządzenie Ministra Środowiska ws. stawek opłat, GDOŚ: Wyłączenia z obowiązku zezwolenia