Kolejowy boom kontra towarowe wyzwania. Podsumowanie roku 2025 na torach

fot. Urząd Transportu Kolejowego

Rok 2025 na polskiej kolei okazał się czasem wielkich kontrastów. Z jednej strony perony pękały w szwach, a pasażerowie coraz chętniej wybierali pociąg jako środek transportu. Z drugiej – sektor towarowy musiał mierzyć się z barierami, które hamują jego rozwój. Urząd Transportu Kolejowego (UTK) opublikował dane, które nie pozostawiają złudzeń: polska kolej przechodzi głęboką transformację.

Urząd Transportu Kolejowego opublikował podsumowanie roku 2025, które maluje obraz sektora w fazie głębokiej przemiany. Z jednej strony świętujemy historyczny boom – nowoczesne składy i krótsze czasy przejazdów sprawiły, że pociągi stały się pierwszym wyborem milionów podróżnych. Z drugiej strony, transport towarowy mierzy się z barierami, które pod znakiem zapytania stawiają ekologiczną rewolucję w logistyce.

Pasażerowie pokochali pociągi. Rekordy gonią rekordy

W 2025 roku polska kolej pasażerska osiągnęła wyniki, o jakich dekadę temu mogliśmy tylko marzyć. Liczba podróżnych znacząco przekroczyła pułapy z lat ubiegłych, co jest efektem kilku kluczowych czynników:

• Modernizacja taboru: coraz więcej nowoczesnych, klimatyzowanych składów sprzyja komfortowi prodróży

• Rozwój połączeń regionalnych: krótsze czasy przejazdu między aglomeracjami sprawiły, że kolej stała się wygodną alternatywą dla samochodu.

• Świadomość ekologiczna: w dobie Zielonego Ładu i dyskusji o śladzie węglowym pociąg stał się świadomym wyborem, a nie tylko  koniecznością.

W szczegółach, Urząd Transportu Kolejowego podaje, że w 2025r. transport pasażerski osiągnął poziom 30,7 mld pasażerokilometrów. Co ważne, oznacza to wzrost wzrost rok do roku o przeszło 2,2 mld pasażerokilometrów. Jeśli wyrazić to procentowo, wzrost osiągnął poziom +7,8%.

Rok 2025 na polskiej kolei – towary na bocznicy? Trudna sytuacja cargo

Zupełnie inne nastroje panują w sektorze towarowym. Mimo że transport szynowy jest promowany jako najbardziej ekologiczny sposób przewozu towarów, rok 2025 na polskiej kolei pokazał spadek masy przewiezionych ładunków. Dlaczego tak się dzieje?

1. Wysokie koszty dostępu do infrastruktury: opłaty za korzystanie z torów wciąż stanowią ogromne obciążenie dla przewoźników cargo.

2. Remonty i wąskie gardła: intensywne prace modernizacyjne na sieciach kolejowych, choć niezbędne, powodują wydłużenie czasu przejazdu pociągów towarowych, które często muszą ustępować pierwszeństwa składom pasażerskim.

3. zmiana struktury ładunków: odwrót od węgla wymusza na przewoźnikach szukanie nowych rynków, co wymaga czasu i ogromnych inwestycji w tabor intermodalny (kontenerowy).

Szczegółowych danych dostarcza podsumowanie roku 2026 na stronie Urzędu Transportu Kolejowego. Można tam przeczytać między innymi, że rok do roku spadek tonokilometrów wyniósł -3,5% (o 2 mld tonokilometrów mniej niż w 2024 roku).

Co dalej? Kolej w 2026 roku

Dane UTK za rok 2025 to jasny sygnał dla decydentów. Aby utrzymać pasażerski boom, konieczne są dalsze inwestycje w przepustowość linii, zwłaszcza w węzłach aglomeracyjnych. Z kolei ratowanie sektora towarowego wymaga systemowych zmian – od obniżenia stawek dostępu, po priorytetowe traktowanie korytarzy transportowych łączących porty z południem kraju.

„Dostępność transportu kolejowego w skali kraju zapewnia stabilny system usług publicznych, które niezmiennie dominują w strukturze przewozów pasażerskich” – skomentował dr inż. Ignacy Góra, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego.

Rok 2025 na polskiej kolei – podsumowanie

Raport UTK to dowód na to, że rok 2025 na polskiej kolei stanowił czas zmian. Pociągi przestały być jedynie środkiem transportu „z konieczności”, a stała się świadomym wyborem nowoczesnego podróżnego. Kluczowym wskaźnikiem tej zmiany jest systematycznie rosnąca średnia odległość pokonywana przez pasażera. Fakt, że dystanse wydłużają się, jasno pokazuje jeden trend. Mianowicie pociągi przestały służyć nam tylko do krótkich, rutynowych dojazdów do pracy czy szkoły. Przeciwnie, coraz częściej stają się one kręgosłupem dalekich podróży służbowych oraz głównym środkiem transportu wakacyjnego. Na tym polu skutecznie rywalizą z samochodem i samolotem pod względem komfortu i czasu przejazdu.

Źródło: Urząd Transportu Kolejowego