Filtr kominkowy czy wymiana wkładu? Rzeczywiste koszty i ryzyko kar w 2026 roku
Filtr kominkowy czy wymiana wkładu? Właściciele domów ze starszymi kominkami stają przed tym trudnym wyborem. Rok 2026 to dla wielu regionów czas ostatecznych decyzji. Wyjaśniamy, jakie technologie filtracji są dostępne na rynku, ile kosztują i czy rzeczywiście pozwalają legalnie używać starego kominka.
Jest początek stycznia 2026 roku. Sezon grzewczy w pełni, a wraz z nim ruszyły masowe kontrole posesji. Właściciele domów, którzy liczyli na to, że „jakoś to będzie”, stoją przed brutalnym wyborem. Prawo nie zostawia złudzeń: albo Twój kominek ma certyfikat, albo ryzykujesz 5000 zł grzywny przy każdej wizycie straży gminnej. Sprawdziliśmy, dlaczego tani filtr może być najdroższą decyzją w Twoim życiu.
Spis treści
Dwie drogi do legalności: filtr czy wymiana wkładu kominka?
Zgodnie z większością uchwał antysmogowych, stary kominek (nieposiadający certyfikatu Ekoprojekt) może pozostać w użytku, jeśli zostanie doposażony w urządzenie redukujące emisję pyłów do poziomu wymaganego przez unijne normy ( mg/Nm³). W praktyce mamy do wyboru dwa główne rodzaje rozwiązań:
1. Elektrofiltry (Najwyższa skuteczność)
To najbardziej zaawansowane urządzenia montowane w przewodzie dymowym. Wykorzystują zjawisko elektrostatyczne – elektrody jonizują cząsteczki pyłu, które następnie osadzają się na ściankach filtra. Nie są to jednak urządzenia powszechnie dostępne, które kupimy w każdym markecie budowlanym. To rozwiązanie dla osób posiadających cenne, zabytkowe portale kominkowe, gdzie nienaruszalność zabudowy jest priorytetem.
Skuteczność: redukcja pyłów PM2.5 i PM10 nawet o 60–95%.
Zalety: nie ograniczają ciągu kominowego, są niemal bezobsługowe (wymagają czyszczenia raz w sezonie).
Wymogi: Konieczność doprowadzenia zasilania elektrycznego na dach lub strych, wysoka cena urządzenia, konieczność dopasowania do specyfikacji pieca lub kominka (np. urządzenie Einstel jest przeznaczone do kominków od 2kW do 10kW)
2. Filtry mechaniczne (opcja budżetowa)
Są to urządzenia montowane bezpośrednio za wkładem lub jako nasady kominowe (np. popularne regulatory ciągu z funkcją filtracji). Niska skuteczność filtracji w najtańszych modelach może nie przejść testu podczas kontroli emisji pyłów przez służby miejskie.
Skuteczność: redukcja pyłów o około 30–50%.
Zalety: tańsze w zakupie, poprawiają parametry spalania (stabilizują płomień).
Ważne: sama nasada może nie wystarczyć, jeśli kominek ma bardzo niską sprawność bazową (poniżej 80%).
Przestroga przed „certyfikatami z internetu”
UWAGA: Na aukcjach internetowych pojawiły się tanie nakładki kominowe z „deklaracją zgodności”. Eksperci ostrzegają: sama nakładka bez badania laboratoryjnego całego układu (kominek + filtr) może zostać odrzucona przez kontrolera. W przypadku kontroli liczy się certyfikat wydany przez jednostkę akredytowaną, a nie obietnica sprzedawcy. Krótko mówiąc, brak takiego dokumentu oznacza traktowanie kominka jako urządzenia pozaklasowego.
3. Wymiana kompletnego wkładu kominkowego.
Na stronach sklepów internetowych zajmujących się technologią grzewczą i kominkami można znaleźć wkłady spełniające wymogi Ekoprojektu już w kwotach nawet poniżej 6o00 zł brutto. Oczywiście wszystko zależy od wielkości wkładu i jego wyposażenia. Ponadto do kosztów zakupu należy doliczyć koszty wymiany starego wkładu na nowy i prac wykończeniowych, aby kominek odzyskał dotychczasową estetykę po modernizacji.
Filtr kominkowy czy wymiana wkładu – koszty modernizacji w 2026 roku
Proste filtry mechaniczne zaczynają się już od 1000 zł dla domowych kominków do 10 kW. Koszty montażu też są ograniczone, natomiast wśród specjalistów trwa dyskusja, czy takie rozwiązanie jest w stanie spełnić obowiązujące wymogi. Na stronach niektórych producentów filtrów kominkowych można znaleźć certyfikaty wydane przez instytuty badawcze potwierdzające, że proponowane rozwiązania spełniają obowiązujące wymogi. Otwartym pytaniem pozostaje jednak, czy dzieje się tak w przypadku każdego pieca i każdego kominka.
Elektrofiltr to koszt nawet ponad 14 tys. zł. Ponadto mówimy tu o samym zakupie urządzenia. Jego montaż wymaga doprowadzenia zasilania, co bez wątpienia wpłynie na koszt takiego zabiegu. Podejrzewamy, że taki zabieg może kosztować nawet 1500 czy 2000 zł.
Ostatnią opcję stanowi wymiana wkładu. O kosztach zakupu pisaliśmy już powyżej – w Internecie dostępne są oferty poniżej 6000 złotych. Trudno jednak oszacować koszt wymiany, ponieważ jest to bardzo indywidualna kwestia zależna od wykończenia kominka.
Pułapka CEEB i ubezpieczenia
Wymieniłeś wkład? To dopiero połowa sukcesu. Masz 14 dni na aktualizację deklaracji w CEEB. Jeśli tego nie zrobisz, system „nie zobaczy” Twojej inwestycji, a Ty trafisz na listę do kontroli celowej. Co więcej, w 2026 roku towarzystwa ubezpieczeniowe mogą rygorystycznie sprawdzać zgodność urządzeń grzewczych z uchwałami antysmogowymi. Używanie nielegalnego kominka to prosta droga do utraty ochrony ubezpieczeniowej domu. W razie pożaru komina, zostajesz z ogromnymi stratami bez prawa do odszkodowania.
Pamiętaj, że deklaracja CEEB musi zgadzać się ze stanem faktycznym – rozbieżność to najkrótsza droga do wysokiej grzywny. Na temat składania deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków pisaliśmy w artykule – Co to jest CEEB i kiedy należy zgłaszać deklarację?
Harmonogram 2026: Sprawdź termin dla swojego województwa
Terminy różnią się drastycznie. W niektórych regionach czas już minął, w innych – rok 2026 jest datą krytyczną.
Gdzie modernizacja komików powinna być już zakończona? (Stan na styczeń 2026)
W tych województwach stare kominki bez filtrów są już nielegalne:
- Małopolskie: Termin minął 1 maja 2024 r.
- Mazowieckie i Podkarpackie: Czas minął z końcem 2025 r.
- Wielkopolskie, Łódzkie, Podlaskie, Warmińsko-Mazurskie: Zakaz obowiązuje od 1 stycznia 2026 r. (w regionach bez uchwał antysmogowych obowiązuje unijny termin Ekoprojektu).
Ostatni dzwonek – te regiony mają jeszcze czas:
- Świętokrzyskie: Czas masz tylko do 30 czerwca 2026 r.
- Województwo Śląskie: Termin mija 1 lipca 2026 r.
- Województwa Lubelskie i Lubuskie: Ostateczna data to 31 grudnia 2026 r. Ostatni dzwonek na dostosowanie miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń do norm regionalnych
- Dolnośląskie i Kujawsko-Pomorskie: Tutaj przepisy są najłagodniejsze – termin mija dopiero w 2028 roku.
Podsumowanie: Filtr kominkowy czy wymiana wkładu? Werdykt dla właścicieli domów w 2026 roku
Podsumowując, filtr kominkowy czy wymiana wkładu to wybór między modernizacją a zakupem nowego urządzenia. Co więcej, to również kwestia bezpieczeństwa prawnego i finansowego. W 2026 roku tysiące właścicieli domów musi zmierzyć się z wymogami uchwał antysmogowych. Choć profesjonalne elektrofiltry pozwalają na legalne użytkowanie starszych kominków, ich cena oraz koszty instalacji elektrycznej mogą być barierą nie do przejścia.
Biorąc pod uwagę audyt kosztów, wymiana całego wkładu na model zgodny z Ekoprojektem często okazuje się najrozsądniejszą opcją. Wkład spełniający normy kupisz już za mniej niż 6000 zł, zyskując nie tylko wyższą sprawność cieplną, ale przede wszystkim certyfikat zgodności, który jest jedyną skuteczną ochroną przed mandatem karnym. To inwestycja, która podnosi standard energetyczny budynku i daje spokój na lata.
Przeczytaj też o wszystkich nowościach, które w temacie ogrzewania domów przyniósł nam nowy rok.
Źródło: Ministerstwo Klimatu i Środowiska
Nie tylko kominki – sprawdź terminy dla kotłów: Przypominamy, że zaostrzenie przepisów w 2026 roku dotyczy nie tylko salonowych kominków, ale również kotłów centralnego ogrzewania. Zmiany w prawie wywołały spore poruszenie wśród rolników i właścicieli domów jednorodzinnych, szczególnie w kontekście paliw stałych. Jeśli zastanawiasz się, jakie ograniczenia dotyczą Twojej kotłowni, przeczytaj nasz szczegółowy poradnik: Piec na ekogroszek: do kiedy można z niego korzystać? Sprawdź aktualne zakazy i terminy.
